Excursies
Voorjaarsexcursie zaterdag 21 april 2012
De voorjaarsexcursie heeft ons dit jaar naar een gebied geleid, waar we nog niet eerder zijn geweest: de beken in Noordwest Drenthe.
De Drentse beken hebben een heel ander karakter dan die van de Veluwe. Het zijn echte laaglandbeken, die liggen in dalen, ontstaan door het smeltwater van de ijstijden. Veel beken ontsprongen oorspronkelijk in de vele hoogveengebieden die in en rond Drenthe lagen. De hoogvenen zijn afgegraven en de meeste beken zijn in de jaren ’60 gekanaliseerd. Maar geleidelijk worden hele beeksystemen weer in een min of meer natuurlijke staat teruggebracht, waarbij het enige nooit gekanaliseerde bekenstelsel in Nederland, de Drentse Aa, als inspiratie dient.
De beken die we tijdens de excursie bezochten maken deel uit van het Peizerdiep. In het dal van dit diep zijn de laatste jaren veel schraallanden hersteld. Om die schraallanden goed van water te voorzien is het noodzakelijk ook de beek drastisch aan te passen.
Op sommige plaatsen is van het brede kanaal dat na de kanalisatie ontstond minder dan een kronkelende greppel overgebleven!
Yolt IJzerman.
Najaarsexcursie, 15 oktober 2011
Excursie naar de Sint Jansbeek, Arnhem: De Sint Jansbeek van bron tot monding.
Het eerste deel van de excursie bestond uit een wandeling langs de Sint Jansbeek van de monding in Park Zijpendaal tot Bezoekerscentrum Sonsbeek. Langs de - gedeeltelijk opgeleide - beek, die gevoed wordt door goed zichtbare kwelplekken en fraaie sprengkoppen, liggen watervallen die herinneren aan voormalige molenplaatsen en tot vijvers omgebouwde molenwijers.
Er was gelegenheid de Witte Watermolen in werking te zien.
In het bezoekerscentrum heeft molenaar Ans Roefs het verhaal van de Witte Watermolen verteld. Ook is er een toelichting gegeven op de plannen om de Sint Jansbeek in het centrum van Arnhem weer boven de grond te brengen (zie De Wijerd van december 2010).
Voor deelnemers die nog energie over hadden volgde er tenslotte een 'vervolgwandeling' langs de Sint Jansbeek, dus langs het ondergrondse tracé en het geplande bovengrondse tracé door de binnenstad.
De excursie werd geleid door Gerard Herbers, parkgids in Sonsbeek en contactpersoon van de Bekenstichting.
Foto's excursie
Sint Jansbeek en Witte Watermolen Arnhem A.H. Bongers
Verslag Voorjaarsexcursie 2011
Zaterdag 23 april hadden we weer traditiegetrouw onze Voorjaarsexcursie. Zoals vermeld in de vorige Wijerd ging de tocht naar Winterswijk. Wij werden gastvrij ontvangen in het stijlvolle gemeentehuis, waar we werden verwelkomd door wethouder Te Gronde. Hij maakte in grote trekken duidelijk wat het BOS-project inhoudt; BOS staat voor Bleekweide, Olliemölle en Strandbad, drie van de locaties of parels van het project langs de Slinge ,die we zouden gaan bezoeken. Projectleider Dick van Dijk ging hier nog wat dieper op in. Het zomerse lenteweer lokte, de bus bracht ons naar de eerste locatie, of parel langs de Boven Slinge: Berenschotsmolen. Misschien interessant voor sommige liefhebsters: naast de verharde parkeerplaats ligt een winkeltje: Patchwork en Quilthuis.
Na nog enkele panden te passeren arriveerden we bij Berenschotsmolen wordt al meer dan honderd jaar gedreven wordt door nakomelingen van Berenschot. Zo vertelde ons de huidige eigenaar Willem Buunk. Zijn moeder was nog een echte Berenschot.
Trots is hij op zijn molen en graag vertelt hij over al wat de molen betreft. Niet alleen kent hij alle onderdeeltjes van de molen. Al vertellende brengt hij het verleden tot leven en zie je hoe zijn vader hem aanzette bij het “billen” van de maalstenen, van verschillende soorten steen, die elk gebruikt werden voor een andere graansoort.
Hij vertelt hoe zijn opa Berenschot het ijs in de winter weghakte, rondom het grote buiten-rad. Het is een houten rad en voor de gelegenheid heeft de molenaar de timmerman ontboden om het rad waar nodig te herstellen en loszittende onderdelen vast te zetten, zodat het vandaag in oude glorie hersteld, een poosje kan draaien.
Nu komt het bemoste rad in beweging. Het ritmische geluid neemt je als toeschouwer op in een bijzondere sfeer – het water klatert; door het rad opgespat water verspreidt zich als in het zonlicht glanzende bolletjes. Als het rad stopt druipen nog waterstraaltjes omlaag; die komen weer in het beekwater terecht.
Wij komen terug in het hier en nu. Willem Buunk is vertrouwd met het onberekenbare ‘gedrag’ van de beek, de Boven Slinge. Deze ontspringt in Duitsland; krijgt water uit sloten en stroomt uit in Overijssel. De watertoevoer is onregelmatig, waardoor er vaak te veel of te weinig water is om te malen. De molen is nog geheel in takt maar is niet meer rendabel te maken. Het is eigenlijk een cultuurhistorisch monument met in en om de molen mogelijkheden om te eten en te recreëren. Het is een plek met een rijke historie, waar het goed toeven is.
Het hele BOS-project ademt verleden, heden en toekomst. Onze volgende stopplaats is de Oliemölle. Hier zijn ook prachtige plannen in ontwikkeling, waarbij men de molen weer wil activeren voor het malen van koolzaad, dat op nabijgelegen akkers gekweekt gaat worden. De olie die hierbij gewonnen gaat worden is niet geschikt voor consumptie. Het is wel geschikt als stookolie en zal ook als zodanig door de woningstichting worden gebruikt. Men verwacht dat dit project tenminste kostenneutraal zal draaien. Op proef kreeg elk van ons een flesje koolzaadolie mee.
Van hieruit werden twee wandelingen gemaakt, waarvan één langs de Blekersweide leidde. Hier heeft het bleekhuis gestaan, waar nog twee schoorstenen van getuigen. In Winterswijk was vroeger veel textiel industrie. Dus ook wasserijen en weverijen.
Op de weiden werd het textiel ´gebleekt`. We zien hier een interessant kunstwerk, dat toont hoe een wasvrouw met een speciale spaan bezig is het textiel nat te hozen. Door de speciale afbeeldingtechniek lijkt de vrouw ´net echt´ en past ze helemaal in de contouren van het landschap.
Het waterschap Rijn en IJssel is verantwoordelijk voor het waterbeheer. Met veel inzet wordt eraan gewerkt om het peilbeheer van de Boven Slinge te optimaliseren. Er komt een vistrap en er worden retentieweiden aangelegd.
Dit alles en nog veel meer in overleg met andere betrokkenen en de partners in het BOSproject.
Teruggekomen bij het vertrekpunt bij de Oliemölle wisselden de groepen. Bijna iedereen wandelde mee. Voor wie het genoeg vond was een plekje op het terras van de Gulle Waard een prettig alternatief.
Tenslotte bracht de bus ons naar het strandbad. Hulde voor de chauffeur, want de weggetjes waren smal en de vele bomen dik. Het ging goed. Dit strandbad was totaal in verval geraakt, maar is nu alweer een stralende parel in het BOSproject, terwijl het bijna voltooid is. De organisatoren zijn er bijzonder trots op.
Ook voor ons, gasten van elders, was het leerzaam te horen hoe een groep mensen met nieuwe ideeën en plannen hun krachten hebben gebundeld. Vervolgens hebben zij ook politieke macht gecreëerd, om het een en ander te kunnen realiseren, dankzij veel doorzettingsvermogen en ondanks af en toe stevige politiek getinte tegenwerking.
Het strandbad moet een ideale plek worden voor een breed publiek. Speciaal voor ouderen en ouders met jonge kinderen wordt een zwemgedeelte met toezicht gecreëerd. Het paviljoen wordt geheel gerestaureerd en opnieuw ingericht. Natuurlijk komt er ook horeca (waarbij men zich vooral zal richten op streekproducten. Dit alles en nog veel meer werd ons verteld door de voorzitter van dit project. Zijn enthousiasme deed ook dat van onze groep weer opleven, want het leek er op dat de meesten aan een pauze toe waren na het struinen in de zon.
Natuurlijk hoopt men daar in het BOS-projectgebied te zijner tijd veel toeristen als gast te verwelkomen. Hiertoe werden wij allen verrast met een fraaie gele Winterswijk-tas vol souvenirs die ons vertellen over de plekken die we hadden bezocht en hun omgeving. En daar waren ook verblijfplaatsen bij, zoals b.v. campings, pensions enz.. Eerlijk gezegd kreeg ik meteen al zin in zo’n vakantie.
Midden in het ontspannen rumoer dat ontstond stond nu onze voorzitter met de bekende Beken-boeken van de Stichting. Elke begeleidende persoon kreeg het boek aangeboden. Iedereen was zeer voldaan. Voor we vertrokken moesten we nog wel de nog niet geheel voltooide keukenstudio zien, waar een medewerker van Strand Lodge BV vertelde over hun plannen. Volgend jaar gaan we daar lekker zwemmen, zonnen en eten. De bus stond alweer voor ons klaar, met neus richting Apeldoorn. Voor ons uit reden twee gemeente dames met wapperende haren en jurkjes op hun gemeente scooters om zich later op het naastliggende fietspad te begeven. Over en weer getoeter – er werd veel gelachen en gezwaaid: wie weet tot ziens in Winterswijk.
Precies op tijd kwamen we aan bij het Waterschapshuis te Apeldoorn, waar de meesten hun auto hadden geparkeerd, van waaruit ieder huiswaarts keerde.
Resumerend kijken we terug op een zeer geslaagde dag, zeker dank zij de inspanningen van het team in Winterswijk, mevr. Manon van Bree was vanaf de kennismaking met de V&R tot en met deze dag aanwezig. De coördinatie was perfect.
Wij hebben veel gehoord, gezien, beleefd en hebben prachtige indrukken meegekregen van dit gebied langs de Slinge. De moeite waard om uit te dragen en wie weet, er een vakantie door te brengen.
Elisabeth Willemsen
Foto's excursie voorjaar 2011
De Slinge bij de molen van Berenschot Foto: Bernard Willemsen
Verslagen van eerdere excursies
- Najaarsexcursie 2010
- Voorjaarsexcursie 2010
- Voorjaarsexcursie 2009
- Najaarsexcursie 2008
- Voorjaarsexcursie 2008
Najaarsexcursie 2010
De Najaarsexcursie voor donateurs ging naar de Lunterse Beek en wel op zaterdag 9 oktober j.l. Aan deze beek zijn reconstructiewerkzaamheden uitgevoerd door Waterschap Vallei en Eem. We hebben op deze zonnige zaterdag de Lunterse beek en ook Fort Daartselaar bezocht, dat eens deel uitmaakte van de Waterlinie.
Voor de foto's zie verder...
Voorjaarsexcursie 2010
De voorjaarsexcursie voor donateurs heeft plaatsgevonden op zaterdag 17 april 2010. Een groep van ongeveer 35 personen heeft tijdens deze schitterende dag de tuinen en de binnenkant van de kastelen Biljoen en Rosendael in de omgeving van Velp kunnen bekijken. Door de gedreven medewerkers van het Geldersch Landschap zijn we meegenomen in de historie en de ontwikkeling van beide monumenten.
Kasteel Biljoen Voorzijde
De overige foto's van de excursie zijn geplaatst...
Kasteel Rosendael Achterzijde
Voorjaarsexcursie 2009
De voorjaarsexcursie voor donateurs vond plaats op zaterdag 18 april 2009 in de omgeving van Renkum en Oosterbeek.
De Bekenstichting viert dit jaar haar 6e lustrum en in dit kader ging de voorjaarsexcursie naar twee bijzonder mooie gebieden. ’s Ochtends wandelden we - heuvelaf - door het dal van de pas gerestaureerde Oorspongbeek. Bovendien brachten we een bezoek aan de in oude glorie herstelde ‘Tuin de Lage Oorsprong’. Na de lunch maakten we een wandeling in het Heelsumse beekdal, waar lange beektrajecten dankzij de IVN-werkgroep ‘Beken en sprengen’ en Waterschap Vallei & Eem weer water voeren.
Voor achtergrondinformatie verwijzen wij u naar de artikelen van Ruud Schaafsma in de Wijerd van september 2008 (2008-03) en uiteraard naar ons boek ‘Veluwse beken en sprengen’.
Excursieleider: Ruud Schaafsma
Foto's Oorsprongbeek zijn via deze link te bekijken (A.H. Bongers).
Foto's Heelsumse beek zijn via deze link te bekijken (A.H. Bongers).
Najaarsexcursie 2008
De najaarsexcursie 2008 heeft plaatsgevonden op 18 oktober in de omgeving van Putten. Maarten Veldhuis, projectleider van Waterschap Veluwe hield een korte toelichting over het beeksysteem Veldbeek. Hij vertelde wat de hydrologische en ecologische knelpunten zijn en hoe het waterschap die op gaat lossen. Het gezelschap bezocht diverse locaties langs de Veldbeek. Deels waren dit locaties waar het systeem voldoet aan het streefbeeld, deels waar het daar niet aan voldoet en plaatsen waar het waterschap de beek en oevers al heeft hersteld.
Voorjaarsexcursie 2008
De voorjaarsexcursie 2008 voor donateurs van de Stichting heeft plaatsgevonden op 19 april 2008. Deze dagexcursie ging naar Gees en Aalden in Drenthe. De Geeserstroom en de Aalder- en Westerstroom liggen centraal in de driehoek Hoogeveen-Beilen-Emmen. De excursie werd georganiseerd met medewerking van Wim Oosterloo. Een verslag over de excursie volgt binnenkort.
Sint Jansbeek en Witte Watermolen Arnhem A.H. Bongers
(C) 2011 - Alle rechten voorbehouden aan de Bekenstichting